: หน้า ๑๕๐

ได้อย่างเข้มแข็งและมีกาลัง เมื่อใจของโยคีอ่อนโยน มีเมตตา ประกอบด้วยความเข้าใจและเห็นใจผู้อื่น ก็จะเริ่มเจริญเมตตาต่อบุคคลเหล่านั้นได้

ถ้าโยคีได้บรรลุจตุตถฌานโดยอานาปานสติหรือโดยโอทาตกสิณ ก็พึงเข้าฌานอีกเพื่อให้แสงจากฌานสว่างสุกใสและเจิดจ้า เพราะแสงสว่างของจตุตถฌานโดยเฉพาะของโอทาตกสิณจะช่วยให้เจริญเมตตากรรมฐานได้ง่ายมาก เหตุก็คือเพราะสมาธิแห่งจตุตถฌาน ใจจะบริสุทธิ์จากราคะ โทสะ โมหะ และกิเลสอื่นๆ หลังจากออกจากจตุตถฌานแล้วโดยเฉพาะโอทาตกสิณ ใจก็จะอ่อน ควรแก่การงาน บริสุทธิ์ สว่าง สุกใส และเจิดจ้า ด้วยเหตุนี้ ก็จะเจริญเมตตาที่มีกาลังและบริบูรณ์ได้อย่างรวดเร็ว

ดังนั้น ด้วยแสงที่สว่างและมีกาลัง พึงใส่ใจในบุคคลเพศเดียวกันผู้เป็นที่รัก ที่ชอบใจและเคารพ เช่นครูหรือเพื่อนของโยคีคนหนึ่ง จะพบว่าแสงนั้นแผ่ออกไปรอบๆ โยคีทั่วทุกทิศ จนสามารถมองเห็นบุคคลที่เลือกเป็นอารมณ์กรรมฐาน ต่อจากนั้น ให้ถือเอามโนภาพของบุคคลนั้น ผู้นั่งหรือยืนอยู่ก็ได้ เลือกเอาอิริยาบถที่ชอบใจสุดและทำให้โยคีมีความสุขมากสุด พยายามระลึกถึงเวลาที่บุคคลนั้นมีความสุขมากสุดเท่าที่เคยเห็น เลือกเอาภาพนั้นแล้วทำให้ปรากฏประมาณ ๒ หลาข้างหน้าโดยให้เห็นบุคคลนั้นได้ทั้งตัว เมื่อเห็นได้อย่างชัดเจนแล้ว ให้เจริญเมตตาแก่บุคคลนั้นด้วยความคิด ๔ อย่างคือ