อุตุชรูป (รูปเกิดจากอุณหภูมิ)

อุตุชรูปประกอบด้วยอัฏฐกกลาป แม้โอชะ (อุตุชโอชะ) ของกลาปเหล่านั้นก็เกิดจากอุตุ คือเกิดจากเตโชธาตุ ซึ่งเป็นธาตุที่ ๓ ในกลาปทั้งปวง ธาตุไฟของรูปกลาปทั้งหมดก่ออุตุชกลาป ซึ่งก็มีธาตุไฟที่ก่ออุตุชกลาป และสืบต่อไปเรื่อย ๆ

นี่เป็นกระบวนการที่ธาตุไฟก่อรูปสืบต่อกันไปหลายต่อ โดยว่าจะหลายต่อเพียงใดนั้นก็ขึ้นอยู่กับกำลังของธาตุไฟ

รูปที่ไม่มีจิตครอง

รูปที่ไม่มีจิตครองนั้น เกิดจากอุตุและได้รับอุปถัมภ์จากอุตุ ตัวอย่างที่ดีอย่างหนึ่งก็คือพวกพืช รูปของพืชเป็นอุตุชรูปที่เกิดจากธาตุไฟที่มีอยู่ในเมล็ดพืชเป็นเบื้องต้น การเติบโตของพืชไม่ใช่อะไรอื่นไปจากการเกิดสืบต่อกันของอุตุชรูปหลายต่อ โดยได้รับการอุปถัมภ์จากธาตุไฟในดิน จากดวงอาทิตย์ (ความร้อน) และจากน้ำ (ความเย็น)

ในวัตถุบางอย่าง เช่น หิน โลหะ แร่ธาตุ และไม้เนื้อแข็ง ธาตุไฟนั้นมีกำลังมาก และก่อรูปอันสืบต่อกันหลายต่อมาก จึงทำให้รูปดำรงอยู่ได้นาน แต่ในวัตถุอย่างอื่น เช่น ไม้เนื้ออ่อน ไม้ไม่มีเปลือก เนื้อสัตว์ อาหาร และน้ำ ธาตุไฟกลับมีกำลังน้อย รูปจึงไม่เกิดสืบต่อกันหลายต่อ ทำให้รูปนั้นอยู่ไม่นานเท่าไรก็เสื่อมสภาพไป เมื่อรูปเสื่อมสภาพ ก็เพราะธาตุไฟไม่ก่อรูปต่อ ๆ กันไป แต่กลับเผาผลาญตนเอง รูปนั้นจึงเน่า แตกสลาย และย่อยสลายไป

**

• หมายเหตุ:* เตโชคือไฟ และอุตุคืออุณหภูมิ เป็นไวพจน์ที่แสดงถึงสภาวะเดียวกัน (ดูเชิงอรรถ ๒๗๕ หน้า ๒๓๘)