paauk:knowing_and_seeing:p243

Action unknown: copypageplugin__copy
วิธีกาหนดรูป – สรุปเนื้อหา { หน้า ๒๔๓ }

ตาราง ๓ – รูป ๒๘ อย่าง

๑. นิปปันนรูป (รูปแบบที่สำเร็จ, รูปที่เหมือน, สี, ภาวะ)

  • มหาภูตรูป
       ๑. ธาตุดิน (ปฐวีธาตุ)
       ๒. ธาตุน้ำ (อาโปธาตุ)
       ๓. ธาตุไฟ (เตโชธาตุ)
       ๔. ธาตุลม (วาโยธาตุ)

๒. นิปปันนรูป (รูปแบบที่สำเร็จ, รูปที่เหมือน, สี, ภาวะ)

  • โคจรรูป (รูปเป็นที่ไปแห่งจิต)
       ๑. สี (วัณณะ)
       ๒. เสียง (สัททะ)
       ๓. กลิ่น (คันทะ)
       ๔. รส (โผฏฐัพพะ)

๓. รูปประเภทอื่น

  • โอชา
  • ชีวิตินทรีย์
  • หทยรูป
  • ปสาทรูป
       ๑. จักขุปสาท
       ๒. โสตปสาท
       ๓. ฆานปสาท
       ๔. ชิวหาปสาท
       ๕. กายปสาท
  • ภาวรูป
       ๑. ปุริสภาวรูป
       ๒. อิตถีภาวรูป

**

ในที่สุดแห่งการกำหนดรู้รูป โยคีจะได้สารวจนิปปันนรูปแล้วทั้งหมด คือ มหาภูตรูป ๔ และ อุปาทายรูป ๑๔ อย่างแรก และ อนิปปันนรูป ๙ อย่างจาก ๑๐ อย่าง (ยกเว้นอุปจายรูป ดูเชิงอรรถ ๒๘๕)

โผฏฐัพพะ ไม่ใช่ธาตุอื่นอันเป็นอารมณ์ของกายวิญญาณ แต่เป็นมหาภูตรูป ๓ นั่นเอง คือ ธาตุดิน ธาตุไฟ ธาตุลม

  • โอชา เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า อาหารรูป
  • ชีวิตินทรีย์ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า ชีวิตรูป
  • หทยรูป เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า หทยวัตถุ
  • ปสาทรูป ดูอภิธาน, และเชิงอรรถ 504, p.276
  • ภาวรูป เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า ภาวินทรีย์ (ปุริสินทรีย์, อิตถินทรีย์) ชื่อแม้อื่นก็ยังมีอีก