หน้านี้มีไว้อ่านอย่างเดียว คุณสามารถอ่านข้อความต้นฉบับ ไม่สามารถแก้ไขได้ ให้สอบถามผู้ดูแลระบบถ้าคุณคิดว่านี่คือข้อผิดพลาด ====== วิธีเจริญอานาปานสติจนถึงอัปปนา ====== วิสุทธิมรรคอธิบายว่า นิมิตนั้นต่างกันเพราะเกิดโดยสัญญา และมหาฎีกาของวิสุทธิมรรคก็อธิบายว่า เป็นเพราะสัญญาที่ต่างกันซึ่งโยคีแต่ละคนมีก่อนนิมิตเกิด ดังนั้น นิมิตที่ต่างกันก็เพราะสัญญาที่ต่างกัน แต่สัญญาไม่ได้เกิดขึ้นโดยลาพัง เพราะเป็นธรรมปรุงแต่งจิตชนิดหนึ่งที่เกิดพร้อมกับจิตแต่ละดวง และกับธรรมปรุงแต่งจิตอื่นๆ ธรรมปรุงแต่งจิตที่เกิดพร้อมกับจิตแต่ละดวงเรียกว่า '''เจตสิก''' เช่น ถ้าโยคีตั้งสมาธิในนิมิตด้วยจิตที่เป็นสุข '''เจตสิกที่เกิด'''ไม่ใช่มีเพียงสัญญาเท่านั้น แต่มีร่วมกันถึง ๓๓ ชนิด เช่น ผัสสะ เจตนา เอกัคคตา มนสิการ วิตก วิจาร อธิโมกข์ วิริยะ และฉันทะ ดังนั้น จึงไม่ใช่เพียงแค่สัญญาเท่านั้นที่ต่าง แม้เจตสิกอื่นๆ ทั้งหมดก็ต่างกันเช่นกัน แท้ที่จริงแล้ว วิสุทธิมรรคก็ได้อธิบายเรื่องนี้ไว้ในที่อื่น คือในเรื่องของการได้ '''เนวสัญญานาสัญญายตนฌาน''' คืออรูปฌานที่ ๔ ในที่นั้น วิสุทธิมรรคอธิบายว่า สัญญาในฌานนั้นละเอียดมาก ดังนั้น จึงเรียกว่า '''เนวสัญญานาสัญญาฌาน''' คือมีสัญญาก็ไม่ใช่ ไม่มีสัญญาก็ไม่ใช่ แต่ไม่ใช่เพียงสัญญาเท่านั้นที่ละเอียดยิ่ง แม้เวทนา วิญญาณ ผัสสะ และเจตสิกอื่นๆ ก็ละเอียดยิ่งเช่นกัน ดังนั้น วิสุทธิมรรคจึงกล่าวว่า เนวสัญญานาสัญญายตนฌานนั้น *** '''การอ้างอิง:''' * วิสุทธิมรรค กถาว่าด้วยอานาปานสติ ข้อ ๒๓๑. * ดูเจตสิกของฌานในตาราง ๗ หน้า 286 * ดูหัวข้อ “วิธีเจริญเนวสัญญานาสัญญายตนฌาน” หน้า 131