ต้องการให้นิมิตกลม นิมิตก็จะกลม ต้องการให้นิมิตเป็นสีแดง นิมิตก็จะแดง ดังนั้น สภาวณหมายที่ต่างกันอาจเกิดขึ้นเมื่อปฏิบัติอานาปานสติ โยคีจึงอาจสภาวณ์หมายว่าตนเองออกมาอยู่นอกร่างกาย แต่นี่เป็นเพียงสิ่งที่จิตสร้างขึ้น หาใช่วิญญาณแต่ อย่างใดไม่ นี่ไม่ใช่ปัญหา ให้เพียงแค่ไม่สนใจนิมิตนั้น และกลับมามีสติอยู่กับลมหายใจ

เมื่อแยกแยะ นามปรมัตถ์ – รูปปรมัตถ์ ทั้งภายในและภายนอกแล้วเท่านั้น จึงจะสามารถไขปริศนาเกี่ยวกับวิญญาณได้ คือ โยคีจะไม่พบวิญญาณในที่ไหน ๆ เลย ดังนั้น จึงต้องทำลายความสภาวณหมายว่าเป็นกลุ่มก้อน (ฆนสัญญา) ของนามและรูป แล้วประจักษ์สภาพปรมัตถ์ของนามรูป

คัมภีร์วิสุทธิมรรคได้กล่าวไว้ว่า นานาธาตุโย วินิพฺภชุ ิตฺวา ยาถาวสรสโต อุปฏฺ าติ ฆนวินิพฺโภเค กเต อนตฺตลกฺขณ

เมื่อได้ทำการแยกฆนะ (คือการรวมกันเป็นกลุ่มก้อน) โดยได้แยกออกเป็นธาตุต่าง ๆ แล้ว อนัตตลักษณะ ก็ย่อมปรากฏโดยสภาวะของตนตามความเป็นจริง เพราะเหตุแห่งฆนสัญญา ความสภาวณหมายว่ามีวิญญาณ จึงเกิดขึ้นได้

ในกรณีของรูป การรวมกันเป็นกลุ่มก้อน (ฆนะ) มี ๓ อย่าง คือ

• วิ. ปฏิปทาญาณทัสสนวิสุทธิ ข้อ ๗๓๙ (กถาว่าด้วยอุทยัพพยญาณที่พ้นแล้วจากอุปกิเลส)
• วิ. จตุธาตุววัฏฐานนิเทศ ข้อ ๓๐๖ อ้างอิงไปยังคาอุปมาของพระพุทธองค์เกี่ยวกับคนฆ่าวัวที่แบ่งวัวออกเป็นส่วน ๆ คาอุปมานั้นอยู่ในมหาสติปัฏฐานสูตรในทีฆนิกาย และสติปัฏ (ดูหน้าต่อไป)