คาตอบ

สมาธิที่จำเป็นในเรื่องนั้นเป็นระดับอภิญญา ด้วยอานุภาพของอภิญญา เราย่อมพ้นจากอันตรายได้ ยกเว้นจะมีอกุศลกรรมอันสุกงอมแล้วที่พร้อมจะให้ผล ให้นึกถึงเรื่องของท่านพระมหาโมคคัลลานะ ท่านเป็นผู้ชำนาญในอภิญญา แต่ในวันที่อกุศลกรรมของท่านสุกงอมแล้ว ก็ไม่สามารถเข้าฌานได้ นี่ไม่ใช่เพราะกิเลสหรือนิวรณ์ แต่เป็นเพราะอกุศลกรรมของท่านสุกงอมแล้ว พวกโจรจึงสามารถทุบกระดูกของท่านให้แตกออกเป็นชิ้น ๆ เท่ากับเม็ดข้าว เมื่อคิดว่าท่านเสียชีวิตแล้ว พวกโจรจึงจากไป เมื่อนั้นนั่นแหละท่านจึงเข้าฌานได้อีกและได้ฤทธิ์คืน ท่านอธิษฐานให้กายของท่านกลับประสานกัน แล้วไปขออนุญาตจากพระพุทธเจ้าเพื่อปรินิพพาน หลังจากนั้น จึงกลับไปที่วิหารกาฬสีลาและปรินิพพานที่นั่น

ดังนั้น อกุศลกรรมอันสุกงอมของท่านให้ผลก่อน ต่อเมื่อกรรมหมดอานุภาพแล้วเท่านั้น เมื่อนั้นจึงได้ฤทธิ์กลับคืนมาอีก

ดังนั้น ถ้าไม่มีอกุศลกรรมที่กำลังจะสุกงอมและโยคีมีฤทธิ์ ก็จะสามารถหลบพ้นจากอุบัติเหตุทางอากาศได้ แต่ฌานสมาธิธรรมดาและวิปัสสนาญาณไม่สามารถช่วยให้หนีจากภัยเช่นนั้นได้ จริง ๆ แล้ว ก็สามารถกล่าวได้ว่า ที่ต้องประสบอุบัติเหตุเช่นนี้ตั้งแต่แรกก็อาจเป็นเพราะอกุศลกรรมของตนกำลังจะสุกงอม ใจไม่สามารถออกจากกายได้ เพราะว่าใจเกิดขึ้นโดยอาศัยวัตถุทั้ง ๖ ซึ่งก็คือ จักขุวัตถุ โสตวัตถุ ฆานวัตถุ ชิวหาวัตถุ กายวัตถุ และหทยวัตถุ วัตถุทั้ง ๖ นั่น

ดูรายละเอียดในคาถามและคาตอบ ๕.๗ หน้า 315