คาถาม ๖.๒ – เข้าฌานโดยการนั่งบนเก้าอี้ได้หรือไม่ { หน้า ๓๓๖ }

ยกตัวอย่างเช่นท่านพระสารีบุตรและท่านพระสุภติ ท่านพระสารีบุตรเป็นผู้เชี่ยวชาญในการเข้านิโรธสมาบัติ เมื่อท่านไปบิณฑบาตในหมู่บ้าน ก็จะเข้านิโรธสมาบัติก่อนรับบิณฑบาตจากแต่ละบ้าน ท่านจะรับทานเมื่อพึ่งออกจากนิโรธสมาบัติเท่านั้น นี่เป็นธรรมดาของท่าน ส่วนท่านพระสุภติเป็นผู้ชำนาญในเมตตากรรมฐาน และเช่นเดียวกัน ท่านก็จะเข้าเมตตาฌานก่อนจะรับบิณฑบาตจากแต่ละบ้าน หลังออกจากฌานท่านจึงจะรับทาน ทำไมสองท่านนี้จึงทำอย่างนี้ เพราะต้องการให้ทายกได้รับอานิสงส์สูงสุด ท่านรู้ว่าถ้าทำเช่นนี้ กุศลกรรมที่หาประมาณไม่ได้และเลิศกว่าย่อมเกิดขึ้นในวิถีจิตของทายก ท่านมีเมตตามากต่อทายกทั้งหลายจึงทำอย่างนี้ ด้วยประการฉะนี้ ท่านเข้าฌานได้ในอิริยาบถยืน โยคีพึงเข้าใจการเข้าอานาปานฌานโดยนัยเดียวกัน

คาถาม ๖.๓ – เมื่อลมไม่มี อะไรเป็นอารมณ์ของอานาปานสติ

คาถาม – อะไรเป็นอารมณ์ของจตุตถฌาน ถ้าไม่มีลมหายใจในจตุตถฌาน จะมีนิมิตได้อย่างไร

คาตอบ แม้จะไม่มีลมหายใจเข้าออก ก็ยังมีปฏิภาคนิมิตในจตุตถฌานของอานาปานสติ ปฏิภาคนิมิตนั้นจะเกิดจากลมหายใจปกติตามธรรมชาติ ซึ่งก็เป็น

ดูรายละเอียดของนิโรธสมาบัติในคาถามและคาตอบ ๕.๑ หน้า 303