๔.๘ ชีวิตในระหว่าง (อนฺตรภาว)
คาถาม อะไรคือชีวิตในระหว่าง (อนฺตรภาว)
คาตอบ ตามพระไตรปิฎกของพุทธเถรวาทนั้น ชีวิตในระหว่างไม่มี เพราะระหว่าง $text{จุติจติ}$ กับ $text{ปฏิสนธิจิต}$ ที่เกิดต่อมานั้น ไม่ได้มี ขณะจิต หรือสิ่งใด ๆ ที่ถือเป็นชีวิตในระหว่างเลย
เช่นเดียวกับชีวิตในระหว่าง หากบุคคลไปเกิดในภูมิเทวดาหลังตาย ในช่วงระหว่าง $text{จุติจิต}$ ของมนุษย์กับ $text{ปฏิสนธิ}$ ของเทวดา ก็จะไม่มีขณะจิตหรืออะไรสักอย่างที่เป็นชีวิตในระหว่าง โดยทันทีที่ตาย $text{ปฏิสนธิจิต}$ ในภูมิเทวดาก็จะเกิดขึ้น โดยนัยเดียวกัน
หากบุคคลไปเกิดในนรกหลังตาย ในช่วงระหว่าง $text{จุติจิต}$ ในภพมนุษย์กับ $text{ปฏิสนธิจิต}$ ในนรก ก็จะไม่มีอะไรเป็นชีวิตในระหว่าง เขาย่อมไปเกิดในนรกทันทีหลังตาย
ความคิดเรื่องชีวิตในระหว่างมักเกิดเมื่อบุคคลนั้นตาย แล้วไปอยู่ในภูมิเปรตเป็นเวลาสั้น ๆ แล้วกลับมาเกิดเป็นมนุษย์อีก ผู้นั้นอาจคิดว่าชีวิตของเขาเมื่อเป็นเปรตเป็นชีวิตในระหว่าง แต่แท้จริงแล้ว นั่นไม่ใช่ชีวิตในระหว่างเลย
เหตุการณ์จริงคือ หลังจากที่ $text{จุติจิต}$ ในภพมนุษย์ดับไป $text{ปฏิสนธิ}$ ในภูมิเปรตก็เกิดขึ้น และเมื่อ $text{จุติจิต}$ ในภูมิเปรตดับไป $text{ปฏิสนธิ}$ ในภพมนุษย์ก็เกิดขึ้นอีก ผู้นั้นต้องเป็นทุกข์อยู่ในภูมิของเปรตเพราะเหตุแห่งอกุศลกรรม แต่ศักยภาพของอกุศลกรรมก็หมดไปในชั่วเวลาอันสั้น โดยผู้นั้นได้ $text{ปฏิสนธิ}$ ในภพมนุษย์อีกครั้งหนึ่งเพราะกุศลกรรมอันสุกงอมแล้ว
ดูรายละเอียดของเรื่องนี้ใน ตาราง ๑๐ – จุติและปฏิสนธิ หน้า 330