{ หน้า ๒๒๙ }
ชีวิตินทรียรูป และ ภาวรูป
ชีวิตินทรียรูป รักษาเพียงแต่รูปที่เกิดจากกรรมเท่านั้น จึงมีอยู่ในกรรมชรูป เท่านั้น ดังที่ได้อธิบายไปแล้ว เพราะรูปกลาปโปร่งแสงทั้งหมดเกิดจากกรรม ดังนั้น จึงง่ายที่สุดถ้าเริ่มกำหนดรู้ชีวิตินทรีย์ในรูปกลาปโปร่งแสงก่อน เช่น ให้กำหนดรู้จักขุทสกกลาป แล้วดูว่า ชีวิตินทรีย์รักษารูปในกลาปของตนเท่านั้น ไม่ได้รักษารูปในกลาปอื่น
ต่อจากนั้น พึงพยายามกำหนดรู้ชีวิตินทรีย์ในรูปกลาปไม่โปร่งแสง ร่างกายมีรูปกลาปไม่โปร่งแสง ๓ ประเภทที่ประกอบด้วยชีวิตินทรียรูป คือ
๑. หทยทสกกลาป มีอยู่ในหัวใจเท่านั้น ๒. ภาวทสกกลาป มีอยู่ทั่วร่างกาย ๓. ชีวิตนวกกลาป มีอยู่ทั่วร่างกาย
จะง่ายที่สุดถ้าก่อนอื่นให้กำหนดรู้ชีวิตินทรีย์ของชีวิตนวกกลาป หรือของภาวทสกกลาป เพื่อแยกแยะรูปกลาป ๒ อย่างเหล่านั้น ให้พยายามหาภาวรูป ดูหัวข้อ “กรรมชรูป” หน้า 199
จักขุทสกกลาป มี ๑๐ รูป คือ (๑-๘) รูปพื้นฐาน ๘ คือ ดิน น้า ไฟ ลม สี กลิ่น รส โอชา + (๙) ชีวิตินทรีย์ + (๑๐) จักขุปสาท
หทยทสกกลาป มีรูป ๑๐ คือ (๑-๘) รูปพื้นฐาน ๘ คือดิน น้า ไฟ ลม สี กลิ่น รส โอชา + (๙) ชีวิตินทรีย์ + (๑๐) หทยรูป
ภาวทสกกลาป มีรูป ๑๐ คือ (๑-๘) รูปพื้นฐาน ๘ คือ ดิน น้า ไฟ ลม สี กลิ่น รส โอชา + (๙) ชีวิตินทรีย์ + (๑๐) ภาวรูป
ชีวิตนวกกลาป มีรูป ๙ คือ (๑-๘) รูปพื้นฐาน ๘ คือดิน น้า ไฟ ลม สี กลิ่น รส โอชา + (๙) ชีวิตินทรีย์
ให้ดูตาราง ๔-๕ เริ่มจากหน้า 246