คำถามและคำตอบ ๓

๓.๑ อุคคหนิมิต ปฏิภาคนิมิต

คำถาม การเจริญอานาปานสติ นั้น มี บริกรรมนิมิต คืออุคคหนิมิต และ ปฏิภาคนิมิต ๑. บริกรรมนิมิต คืออะไร ๒. บริกรรมนิมิต นั้นมีเสียงเท่านั้น ใช่หรือไม่ ๓. บริกรรมนิมิต กับอุคคหนิมิต ต่างกันอย่างไร

คำตอบ อานาปานสติ มี นิมิต ๓ อย่าง มี สมาธิ ๓ อย่าง และมี ภาวนา ๓ อย่าง

นิมิต ๓ อย่าง ได้แก่ ๑. บริกรรมนิมิต (นิมิตที่ทำขึ้น) ๒. อุคคหนิมิต (นิมิตที่ถือเอา) ๓. ปฏิภาคนิมิต (นิมิตเทียบเคียง)

สมาธิ ๓ อย่าง คือ ๑. บริกรรมสมาธิ (สมาธิที่ทำขึ้น บางครั้งเรียกว่า ขณิกสมาธิ คือสมาธิชั่วขณะหนึ่ง) ๒. อุปจารสมาธิ ๓. อัปปนาสมาธิ หรือ ฌานสมาธิ หรือ สมาบัติ ๘

ภาวนา ๓ อย่าง คือ ๑. บริกรรมภาวนา

สมาบัติ ๘ ก็คือ รูปฌาน ๔ และอรูปฌาน ๔