อารัมภบท

วันนี้ เรามาดูวิธีเจริญพรหมวิหาร ๔ (เครื่องอยู่อันประเสริฐ ๔ อย่าง) และอารักขกรรมฐาน ๔ (กรรมฐานเครื่องรักษาตน ๔ อย่าง)

พรหมวิหาร ๔ คือ ๑. เมตตา ๒. พุทธานุสสติ ๓. อสุภกรรมฐาน ๔. มรณานุสสติ

อารัมภบท

ในการเจริญเมตตาพรหมวิหาร ก่อนอื่นจะต้องทราบว่า ไม่ควรเจริญเมตตาพรหมวิหารต่อเพศตรงข้าม หรือต่อคนตาย

ไม่ควรถือเอาเพศตรงกันข้ามเป็นอารมณ์กรรมฐาน เพราะราคะในบุคคลนั้นอาจเกิดขึ้นได้ แต่หลังจากได้ฌานแล้ว จะเจริญเมตตาต่อเพศตรงกันข้ามโดยรวมเป็นกลุ่มก็ย่อมได้ เช่นด้วยคาว่า “ขอให้หญิงทั้งปวงมีความสุข” ไม่ควรใช้คนตายเป็นอารมณ์ในกาลทั้งปวง เพราะจะไม่สามารถได้เมตตาฌานโดยมีคนตายเป็นอารมณ์

บุคคลที่พึงเจริญเมตตามี ๔ จาพวก ได้แก่ ๑. ตนเอง (อตฺตา) ๒. ผู้เป็นที่รัก (ปิยปุคฺคล) คือ ผู้ที่โยคีชอบใจหรือเคารพ ๓. ผู้เป็นกลางๆ (มชฺฌตฺตปุคฺคล) คือ ผู้ที่โยคีรู้สึกเฉยๆ